Toezichthouders: AIVD verwerkte gegevens van verdachten niet altijd goed

De Nederlandse Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst gaat regelmatig niet goed om met gegevens die in onderzoeken naar criminele ondermijning naar boven komen. Het gaat dan specifiek om gegevens die eigenlijk moeten worden verwijderd, na gesprekken met advocaten.

Dat schrijven de twee toetsingscommissies op de AIVD en MIVD, de Ctivd en de TIB, in een brief aan minister Judith Uitermark van Binnenlandse Zaken.

De Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten en de Toetsingscommissie Inzet Bevoegdheden beschrijven in die brief hun zorgen over hoe de AIVD omgaat met onderzoek naar ‘criminele ondermijning’, ofwel grote criminele organisaties. Bij zulk onderzoek gaan regelmatig dingen mis, waaronder het feit dat de AIVD slecht onderbouwt waarom het bepaalde personen wil achtervolgen en dat het de verkeerde bevoegdheden inzet bij onderzoek naar corruptie. Ook op het gebied van dataverzameling in deze onderzoeken gaat de AIVD regelmatig de fout in.

Dat geldt specifiek voor onderzoeken waarbij ‘targets’, zoals de toezichtcommissies en de AIVD die noemen, worden gevolgd die ook contact hebben met bijvoorbeeld advocaten. Dat zijn zogenaamde ‘verschoningsgerechtigden’. Als de AIVD data onderschept waarbij dergelijke verschoningsgerechtigden zijn betrokken, is het de bedoeling dat die gegevens onmiddellijk moeten worden vernietigd.

“De TIB heeft al eerder geconstateerd dat de AIVD communicatie had onderschept die onder de bescherming van het verschoningsrecht viel zonder dat daarvoor toestemming door de rechtbank Den Haag was verleend”, schrijven de toezichthouders. “Ook de Ctivd heeft het afgelopen jaar in meerdere onderzoeken onrechtmatigheden geconstateerd ten aanzien van het verwerken van verschoningsgerechtigde informatie.”

Ook hekelen de TIB en Ctivd dat de AIVD lange tijd geen plannen had over hoe de dienst om zou gaan met informatie waarvan ‘redelijkerwijs voorzienbaar was’ dat er contact met een advocaat zou zijn. De toezichthouders richten hun kritiek op de minister, die eindverantwoordelijk is voor de AIVD en MIVD. De Ctivd en TIB willen dat de zorgen worden aangepakt als de Wiv 2017, de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten uit 2017, wordt herzien.

Alles bij de bron; Tweakers